1.6°C

Mszyca pojawiła się w rzepaku – jak ją zwalczać fot. Paweł Pąk

Mszyca pojawiła się w rzepaku – jak ją zwalczać

Napisane przez  Paź 06, 2018

Rolnicy alarmują o pojawieniu się plagi mszyc na polach rzepaku. Kolonie szkodnika zaczynają wchodzić pod liście rzepaku tworząc liczne uszkodzenia. Sytuacja wydaje się być dość problematyczna, gdyż jesienią nie ma zbyt dużego wyboru w środkach ochrony roślin do zwalczania mszycy w rzepaku.

Nalotom mszyc sprzyja ciepła jesień
Tegoroczne trzy tygodnie września były bardzo ciepłe jak na tę porę roku. Ograniczona ilość opadów i ciepła pogoda spowodowała, że na młodych liściach rzepaku pojawiły się kolonie mszyc – widoczne szczególnie na spodniej stronie blaszek liściowych.

Nasz wróg – jak go rozpoznać?
Nie każdy zagląda pod spód liścia, mało kto to robi, a to właśnie tam zaczynają mnożyć się kolonie nie proszonych gości. Jesienią przy sprzyjających warunkach pogodowych zaczynają się naloty mszycy kapuścianej oraz mszycy brzoskwiniowo-ziemniaczanej. Jak je odróżnić?

Mszyca kapuściana
Mamy tutaj formy uskrzydlone i bezskrzydłe. Długość dorosłego uskrzydlonego osobnika to 2 – 2,4 mm. Głowa wraz z tułowiem jest ciemnobrunatna. Odwłok jest zielony z czarnymi plamkami, natomiast syfony są ciemne i krótkie. Posiada również czułki, które są krótsze od ciała, pokryte słabym woskowym nalotem. Skrzydła są długie i przeźroczyste.

Postać bezskrzydła może się nieco różnić wielkością wynosząc od 2 do 2,6 mm oraz kolorem – zielono żółty z widocznymi od strony grzbietowej ciemne plamki z parą ciemnych krótkich syfonów.

Ciało pokrywa szarobiały lub niebieskawy nalot woskowy. Natomiast postać larwalna jest podobna do formy dorosłej bez skrzydeł, lecz jest od niej mniejsza. Występowaniu mszyc sprzyja ciepła pogoda – przedział temperaturowy w granicach od 18 do 24oC. Jedno pokolenie rozwija się przez okres 21 dni, a maksymalnie do 60 dni – w ciągu roku może wystąpić kilka pokoleń mszyc.

Mszyca brzoskwiniowo-ziemniaczana
Również występuje forma uskrzydlona i bezskrzydła. Długość ciała tego gatunku osiąga 2,3 – 2,5 mm. Głowa i tułów jest czarny, z kolei odwłok jest koloru oliwkowo-zielonego z liczbą 1 lub 2 przepaskami i dużą plamką. Czułki stykają się z syfonami. Bezskrzydła forma tego gatunku jest mniejsza i mierzy około 1,8 mm długości. Charakterystyczny kolor tego gatunku to oliwkowozielony bez plamek. Larwa jest mniejsza (1,8 – 1,9 mm) owalnego kształtu o wysoce delikatnej strukturze. Jaja są małe, również owalne.

Na czym polega zagrożenie
Szkodliwość mszyc polega na tym, że w czasie odżywiania się tkanką roślinną, zaczynają do niej wpuszczać wydzielinę, która może zakłócić przebieg ważnych procesów życiowych rośliny, takich jak fotosynteza czy oddychanie. Ponadto, wydzielina ta jest idealnym podłożem do rozwoju grzybów sadzakowych.

Co więcej, mszyce są wektorami licznych chorób wirusowych roślin, które są przenoszone z jednej rośliny na drugą. Odnośnie rzepaku ozimego są wektorem wirusa żółtaczki rzepy (TuYV). Od momentu pobrania wirusa mszyca zaczyna infekować wszystkie rośliny, z których pobiera pokarm przez całe swoje życie. Im wcześniej roślina zostanie zarażona tym przebieg choroby będzie groźniejszy, skutkujący większymi stratami w plonie.

Walka z mszycą, nie wirusem
Niestety walka z infekcją wirusową jest nie możliwa w trakcie wegetacji rzepaku. Pozostaje jedynie jesienna walka ze szkodnikami, co pomoże ograniczyć zagrożenie występowania wirusa. Rezultat przeprowadzonego zabiegu zależy od wczesnego wykrycia owadów na plantacji. Należy regularnie obserwować pole i w momencie pojawienia się szkodników, reagować natychmiast.

Likwidacja mszyc chemią
W rzepaku nie ma możliwości stosowania zapraw insektycydowych. W chemicznej walce z mszycami można jedynie zastosować insektycydy nalistne, których jest nie wiele, a zakres ich rejestracji jest bardzo wąski. W rzepaku są to m.in. Karate Zeon 050 CS, Decis 2,5 EC, Decis Mega 50 EW, Delta 50 EW, Patriot 100 EC, Khoisan 25 EC, Inazuma 130 WG i Sparviero.

Warto pamiętać, że jesienią nie zawsze temperatura osiąga optymalny poziom dla wybranego insektycydu. Wiele z nich działa w temperaturach poniżej 20oC, dlatego przy wyższych temperaturach zaleca się stosowanie środków fosforoorganicznych.

Wywary i wyciągi roślinne przeciwko mszycom
Alternatywnie do chemii zastosuj wywary i wyciągi roślinne, które pozwolą ograniczyć występowanie kolonii mszyc na uprawach. Do wyboru mamy:
Wyciągi: cebulowy, czosnkowy, tytoniowy, rumiankowy, z mniszka lekarskiego, nagietkowy, sosnowy.
Wywary: tytoniowy, paprykowy, z glistnika jaskółczego ziela, rabarbarowy, herbaciany i piołunowy.

Ponadto, zachęcaj naturalne drapieżniki, takie jak: ptaki, bzygowate, pasożytnicze osy, pająki i chrząszcze, do odwiedzania upraw, wtedy one chętnie zajmą się nieproszonymi gośćmi.

(rpf) Anna Bluszcz
Doktorantka IV roku
Wydział Rolnictwa i Bioinżynierii
Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu

reklama reklama reklama reklama reklama