logowanie rejestracja

Zaloguj się na swoje konto

Nazwa użytkownika *
Hasło *
Zapamiętaj mnie

Utwórz konto

Pola wymagane są oznaczone gwiazdką (*).
Nazwa *
Nazwa użytkownika *
Hasło *
Powtórz hasło *
E-mail *
Powtórz e-mail *
Captcha *

19.5°C

1/4

Uprawa kukurydzy – wymagania środowiskowe

Napisał  Kwi 05, 2020

Kukurydza nie jest rośliną typową dla klimatu umiarkowanego, jaki panuje w Polsce. Chociaż ostatnio to różnie bywa, ponieważ można zauważyć zaskakujące zmiany w naszym klimacie – częste susze w miesiącach letnich.

Wywodzi się z naturalnych siedlisk nizinnych klimatu subtropikalnego. Jest rośliną która posiada wysokie wymagania termiczne, wodne i potrzeby pokarmowe, przede wszystkim do pierwiastków warunkujących dużą wydajność fotosyntezy, m.in. azotu, fosforu i magnezu.

Warunki termiczne
Wymagania temperaturowe kukurydzy, zarówno w odniesieniu do temperatur minimalnych, jak i optymalnych, zmieniają się w okresie wegetacji.

Największe ujawniają się w okresie intensywnego wzrostu wegetatywnego rośliny i na początku rozwoju generatywnego, który trwa do początkowej fazy wzrostu ziarniaka. Minimum termiczne jest zmienne w kolejnych fazach rozwoju, lecz optimum występuje w okresie przed kwitnieniem i w fazie wzrostu ziarniaka – zbliża się do 30oC. Warto nadmienić, że kukurydza wyposażona w mechanizm metabolizmu węgla typu C4, potrzebuje wysokich temperatur do jego uruchomienia – powyżej 25 oC.

tabela

Generalnie w Polsce i innych krajach strefy umiarkowanej Europy przyjmuje się, że optymalna średnia temperatura dla wzrostu kukurydzy uprawianej na ziarno kształtuje się na poziomie 15,5oC, a uprawianej na kiszonkę – 13,5oC.

Ponadto roślina jest wrażliwa na przymrozki, zarówno po wschodach, jak i w trakcie dojrzewania, kiedy to najbardziej wrażliwym organem jest kolba.

Warunki wodne
Współczynnik parowania kukurydzy jest mniejszy niż dla klasycznych zbóż i wynosi około 368 dm3 na 1kg suchej masy.

Potrzeby wodne tej rośliny w okresie wegetacji mieszczą się w zakresie od 500 do 800 mm. Dla odmian średnio wczesnych jest to zakres 550 – 600 mm. Z kolei dla odmian wczesnych, które zbiera się na początku września wynoszą około 50 – 60 mm. Warto pamiętać, że mniejsze potrzeby wodne to z reguły mniejszy plon ziarna.

Zapotrzebowanie kukurydzy na wodę jest zmienne w całym okresie wegetacji – wyznacza się trzy okresy wrażliwości rośliny:
- narastającego zapotrzebowania na wodę (ujawnia się w stadium 6 liścia),
- stabilizacji na poziomie 8 – 9 mm * dzień-1 (od wyrzucania wiechy do dojrzałości wodnistej ziarniaka – BBCH 71),
- powolnego zmniejszania się potrzeb wodnych (do pojawienia się w ziarniaku stadium „czarnej plamki”.

Z analizy opracowań naukowych i obserwacji plantatorów wynika, że przed wyrzuceniem wiechy niedobory wodne widoczne wizualnie są przez 4 dni - przejawiające się zwijaniem liści – i prowadzą do utraty plonu ziarna na poziomie od 10 do 25%.

Stres wodny który trwa od stadium 8 liścia do stadium wyrzucania wiechy przez 20 dni może spowodować utratę 50% maksymalnego plonu.

Jeśli będzie utrzymywał się skrajny niedobór wody do czasu dojrzałości mlecznej, to istnieje duże prawdopodobieństwo, że straty w plonie pojawią się na poziomie 50% i więcej.

Z kolei w okresie dojrzewania straty plonu są znacznie mniejsze i kształtują się na poziomie 20 – 30%.

Warunki glebowe
W Polsce dominuje przekonanie, że kukurydza jest rośliną tolerancyjna na poziom żyzności gleby.

Takie podejście nie uwzględnia dwóch podstawowych czynników:
- mechanizmu wiązania CO2,
- skutku, jakim jest efektywne przetwarzanie energii słonecznej w biomasę (co uwarunkowane jest dobrym zaopatrzeniem roślin w okresie wegetacji w wodę i składniki mineralne.

Warto pamiętać, że „kukurydza w pełni swej wegetacji uruchamiając metabolizm węgla typu C4 podlega nie tylko stresowi wodnemu, lecz także żywieniowemu, wywołanemu głównie niedoborem potasu”.

Odpowiednimi stanowiskami dla kukurydzy, są gleby zasobne w potas. Mając takie stanowiska można uzyskać ¾ potencjału plonowania, bilansując zaledwie trzy składniki, a mianowicie: azot, fosfor i potas.

Z 2012 roku średnia krajowa na poziomie 5,4 t*ha-1 wskazywała na zakłócenie gospodarki azotem z powodu braku równowagi żywieniowej między azotem i potasem – warto bliżej się przyjrzeć temu problemowi, istnieje prawdopodobieństwo że do dnia dzisiejszego może występować dalszy brak równowagi.

(rup)

reklama